Әділет органдары – азаматтардың құқықтарын қорғап, заңдардың сақталуын қадағалайтын маңызды мемлекеттік орган. Соңғы жылдары осы салада көп жаңашылдықтар жүзеге асырылды, қызмет көрсету қолжетімді әрі түсінікті бола бастады. Бұл туралы брифинг барысында Ақмола облысы Әділет департаменті басшысының орынбасары Еркін Кабышев мәлімдеді.
Мемлекет кепілдік берген заң көмегі – бұл өзгерістердің айқын мысалы. Ол, әсіресе, әлеуметтік қолдауды қажет ететін азаматтарға көмектеседі. 2025 жылы 12 мыңнан астам адам тегін заң көмегін алды.
«Біз азаматтарға нақты көмек көрсетіп, олардың құқықтарын қорғау үшін бар күшімізді саламыз», – дейді Еркін Кабышев.
Сонымен қатар, құқықтық сауаттылықты арттыруға арналған жұмыстар да белсенді жүргізілуде. Мысалы, «Әділет» порталындағы чат-бот азаматтарға заң бойынша кеңес беріп, ақпаратты қолжетімді етеді. Көкшетаудағы заң клиникалары студенттердің білімін тәжірибемен ұштастырады және тұрғындарға тегін консультация алу мүмкіндігін береді.
Цифрландыру – әділет жүйесіндегі басты бағыттардың бірі. «Е-нотариат» жүйесінде іске қосылған «Цифрлық атқарушылық жазба» жобасы азаматтарға онлайн арқылы өз құқығын қорғауға мүмкіндік береді. Egovmobile қосымшасы арқылы қарсылық білдіруге, нотариустың әрекетін тексеруге және атқарушылық жазба туралы хабар алуға болады. Жоба аясында ондаған мың құжат рәсімделді.
Еркін Кабышев атап өткендей:
«Жаңа жүйелер арқылы азаматтардың уақытын үнемдеп, құқықтық қорғауды жылдам әрі ыңғайлы еттік».
Атқарушылық іс жүргізу саласында да жаңашылдықтар бар. «Сот орындаушысының роботы» берешекті өндіріп алу үдерісін автоматтандырады, хабарламалар жіберіп, қажетті шектеулерді қолданады. Қарыз толық өтелгеннен кейін барлық шектеулер автоматты түрде алынып тасталады. «Тараптар кабинеті» онлайн-сервисі арқылы азаматтар өз құжаттарын көріп, өтініш жолдап, төлем жасай алады – барлығы онлайн, кез-келген уақытта.
Жалпы, әділет жүйесіндегі реформалар азаматтардың құқықтарын қорғауды күшейтіп, қызметтердің қолжетімді әрі түсінікті болуын қамтамасыз етеді. Енді әрбір адам өз құқығын қорғауда заманауи цифрлық құралдарды пайдалана алады, ал жергілікті брендтер заңмен қорғалады.
